Diensten aanbieden in je buurt in België: particulier of zelfstandige?
Wil je graag strijken voor je buren, honden uitlaten in het weekend of een oudere helpen met boodschappen doen? Een vraag houdt je tegen: "Mag dat? Moet ik zelfstandige worden?" Dat is een heel goede vraag, en het is beter om die te stellen voordat je begint. Dit artikel zet de grote lijnen uiteen, met telkens een link naar de officiële bron.
Eerst lezen. Dit artikel geeft algemene richtlijnen, gecontroleerd op de officiële sites in november 2026. Het vervangt geen persoonlijk advies: jouw situatie (werknemer, werkzoekende, gepensioneerde, student, uitkeringsgerechtigde) verandert veel, en de regels evolueren vaak. Voordat je start, controleer je situatie bij de instanties die aan het einde van het artikel vermeld staan.
Af en toe een dienst verlenen of een activiteit uitoefenen?
Dat is de echte vraag. Af en toe een buur helpen is niet hetzelfde als elke week een betaalde dienst aanbieden aan meerdere klanten.
In de praktijk geldt: hoe regelmatiger, georganiseerder en betaalder een activiteit is, hoe groter de kans dat ze als een professionele activiteit wordt beschouwd, met de bijbehorende verplichtingen. De FOD Financiën legt dit bijvoorbeeld uit in verband met de deeleconomie: boven een bepaalde grens kunnen inkomsten worden omgevormd tot beroepsinkomsten, tenzij je kunt aantonen dat je de activiteit niet vaak genoeg uitoefent om ze als professioneel te beschouwen (FOD Financiën, deeleconomie).
Er bestaat geen eenvoudige regel zoals "onder zoveel prestaties is alles in orde". Daarom moet je jouw situatie goed bekijken.
Het regime van de deeleconomie: enkel via een erkend platform
Je hebt misschien gehoord over een voordelig regime voor diensten tussen particulieren. Dat bestaat, maar de voorwaarden zijn strikt. Volgens de FOD Financiën:
- de diensten moeten aan een andere particulier worden verleend uitsluitend via een elektronisch erkend platform;
- ze mogen niet tot een professionele activiteit behoren;
- de inkomsten mogen een plafond niet overschrijden: 7.700 euro voor de inkomsten 2025 en 7.890 euro voor de inkomsten 2026. Dit plafond geldt samen met de inkomsten uit associatief werk;
- onder deze voorwaarden worden de inkomsten belast als diverse inkomsten, tegen een apart tarief van 20%, na een forfaitaire aftrek van 50% voor kosten.
Bron: FOD Financiën, deeleconomie.
Het RSVZ preciseert dat je in dit kader geen sociale bijdragen verschuldigd bent voor deze activiteiten (RSVZ, nevenactiviteiten).
Belangrijk: dit regime geldt alleen voor erkende platforms. De FOD Financiën publiceert hiervan de lijst. Op het moment van schrijven staat Pambe niet op deze lijst (versie van 21 juli 2026, geraadpleegd in november 2026). De diensten die je via Pambe aanbiedt, vallen dus niet onder dit regime. Je kunt de actuele lijst hier raadplegen: lijst van erkende platforms, FOD Financiën.
Het associatief werk: een kader voorbehouden aan bepaalde sectoren
Associatief werk is een ander regime, dat vaak met het vorige wordt verward. Het RSVZ beschrijft het als betaalde diensten in de sportsector, verleend aan een vzw, een feitelijke vereniging of een openbaar bestuur (RSVZ, nevenactiviteiten). Het gaat dus niet over diensten die je rechtstreeks aan een particulier verleent, zoals strijken of dierenopvang.
De gedetailleerde voorwaarden vind je op de officiële site travailassociatif.be. Dit regime heeft zijn eigen regels: controleer ze als je denkt dat je eronder valt.
Zelfstandige in bijberoep worden
Als je je diensten regelmatig wilt aanbieden, is het statuut van zelfstandige in bijberoep vaak de eenvoudigste manier om legaal te starten, naast een job.
Volgens het RSVZ ben je zelfstandige in bijberoep als je, naast je zelfstandige activiteit, een andere beroepsactiviteit uitoefent in loondienst, of als je een vervangingsinkomen ontvangt dat verband houdt met een vroegere activiteit als werknemer of ambtenaar (RSVZ, zelfstandige in bijberoep).
De sociale bijdragen hangen af van je inkomsten als zelfstandige. Op het moment van schrijven geeft het RSVZ aan:
- onder 1.922,16 euro aan inkomsten: geen sociale bijdragen;
- van 1.922,16 tot 17.374,08 euro: een verlaagde bijdrage;
- vanaf 17.374,08 euro: bijdragen berekend zoals voor een zelfstandige in hoofdberoep.
Deze bedragen worden regelmatig herzien: controleer ze op de pagina van het RSVZ wanneer je start. Ben je student? Het RSVZ heeft een speciale pagina over het statuut van student-zelfstandige.
De grote stappen om te starten
Om een activiteit als zelfstandige in natuurlijke persoon te starten, zijn de grote stappen als volgt (1890.be, business.belgium.be):
- Controleer de voorwaarden. Meerderjarig en juridisch bekwaam zijn. In Wallonië is de verplichting om basiskennis van bedrijfsbeheer aan te tonen afgeschaft sinds 1 oktober 2025. Bepaalde activiteiten blijven gereglementeerd en vereisen nog steeds beroepsbekwaamheid, een vergunning of erkenning.
- Schrijf je in bij de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO) via een erkend ondernemingsloket. Je ontvangt dan je ondernemingsnummer.
- Regel de btw-kwestie. Btw heeft zijn eigen regels, ook voor kleine ondernemingen. Het ondernemingsloket of een boekhouder vertelt je wat op jouw activiteit van toepassing is.
- Sluit je aan bij een sociaal verzekeringsfonds, dat je bijdragen berekent en int.
Het ondernemingsloket kan je bij deze stappen begeleiden. De inschrijvingskosten vind je op 1890.be.
Jouw persoonlijke situatie telt
Stel jezelf deze vragen voordat je begint:
- Ben je werknemer? Lees je arbeidscontract nog eens na: het kan regels bevatten over nevenactiviteiten.
- Ontvang je een uitkering (werkloosheid, mutualiteitsvergoeding, leefloon, pensioen)? Een nevenactiviteit, zelfs een kleine, kan gevolgen hebben voor je rechten. Praat erover met je uitbetalingsinstelling, je mutualiteit of je OCMW voordat je begint.
- Ben je student? Bekijk het statuut van student-zelfstandige, en denk na over mogelijke gevolgen voor de kinderbijslag of het statuut van persoon ten laste.
- Pas je regelmatig kinderen bij je thuis op? In de Franse Gemeenschap wordt kinderopvang geregeld door de ONE: informeer je voordat je dit soort opvang aanbiedt.
- Hebben je activiteiten te maken met gezondheid? Zorgverlening is voorbehouden aan bevoegde professionals.
En op Pambe, concreet?
Pambe brengt je in contact met mensen die hulp zoeken in de buurt. Pambe is noch je werkgever, noch een bureau: jij bepaalt je tarieven, jij kiest je klanten, en jij blijft verantwoordelijk voor je statuut en je aangiften.
Op je profiel verschijn je als « Particulier » of als « Pro ». Je verschijnt als Pro zodra je een geldig ondernemingsnummer registreert. Dit nummer wordt nooit openbaar weergegeven. Met een geverifieerd telefoonnummer krijg je het label « Geverifieerd ». Zonder ondernemingsnummer kun je het label « Geverifieerde particulier » verkrijgen door je voornaam, naam en adres in te vullen en je telefoon te verifiëren.
Waar kan je terecht voor informatie?
- Belastingen, deeleconomie: FOD Financiën
- Sociaal statuut, bijdragen: RSVZ, zelfstandige in bijberoep
- Je activiteit starten, voorwaarden, ondernemingsloketten: 1890.be en business.belgium.be
- Associatief werk: travailassociatif.be
- Kinderopvang: ONE
Zodra je situatie duidelijk is, duurt het maar een paar minuten om je profiel op Pambe aan te maken, zonder verplichtingen.